Category Archives: cloud computing

Cloud is het grote “Standaardisatie feestje”

Ik schreef eerder in deze reeks over versnelling en complexiteit. In een tweede schrijven ben ik ingegaan op de rol die kwaliteit van processen (en standaardisatie) spelen om verder te kunnen versnellen. In deze derde blog wil ik graag “Onze gang naar de cloud” vanuit dit perspectief belichten.

Kapotte airco

Ik kan me nog herinneren dat het bedrijf waar ik werkte alle server systemen naar een datacenter wilde verplaatsen. In eerste instantie vond ik dat jammer, het beheer van onze eigen serverruimte was best wel cool, totdat de airco het begaf. Een datacenter is toch een veel professionelere oplossing dat werd mij wel duidelijk.

De migratie naar de cloud heb ik net zo ervaren. Datacenter werkzaamheden zijn best lastig als het je core business niet is. Daarnaast heb je liever de volledige aandacht voor hetgeen wel je core business is.

Goedkoper of duurder?

Er waren veel goede redenen om naar de cloud te willen migreren. Eerste dachten we dat het goedkoper zou zijn. Dat kan ook wel, maar niet als je een-op-een de spullenboel naar de cloud verhuist. Het minimaliseren van de resources die je wilt gebruiken is toch wel handig. Voorheen kochten brokken resources vooraf in waarover we vervolgens vrijelijk konden beschikken. Inmiddels kopen we die resources fijnmazig in en het is daarom zinvol de hoeveelheid te beperken. Dat kan ook, want we kunnen de infrastructuur middels code beschrijven (Infrastructure as Code) en we kunnen middels autoscaling performance matchen met wat er echt nodig is.

Innovatie as a Service

Toen we wat meer bedreven raakten met cloud ontdekten we dat er een voortdurende stroom van nieuwe services beschikbaar kwam. Daar konden we zo gebruik van maken. Kortom, ook hier neemt de cloud leverancier een deel van de “Heavy lifting” van ons over en kunnen wij ons op onze core business richten.

Het staat ons natuurlijk vrij om wel of geen gebruik van deze nieuwe services te gaan maken. Het uitproberen is echter eenvoudig, kan snel en kost weinig. Experimenteren zou dan eigenlijk wel een deel van ons werk moeten zijn. Hierbij geldt, laat het snel mislukken (Fail Fast) want dat kost alleen maar geld. Is het niet zinvol of succesvol, dan stoppen we ermee.

Secure, dus cloud?

Daarna bleek dat de cloud ons heel veel mogelijkheden biedt om workloads secure te kunnen draaien. Daar waar we eerder dachten, “Moet het secure, dan in een eigen datacenter”, denken we nu veel eerder, “Moet het secure, dan in de cloud”. En dat klopt. De mogelijkheden en tools die cloud ons biedt om een workload secure en compliant te houden is enorm. Het is eigenlijk niet praktisch dat zelf te bouwen en dus is de stap naar de cloud zinvol. Je moet het nog steeds zelf goed inrichten, maar dat kan dan ook.

Cloud engineers willen serverless

Wanneer je met engineers over cloud spreekt, blijkt dat zij nog een ander perspectief belangrijk vinden. Ze hebben het dan over “Serverless” of over “Cloud native Development”. Los van mogelijkheden als autoscaling, ze hebben liever geen systemen in de cloud. Een deel van de functionaliteit kan je namelijk regelen middels services waarvoor de cloud leverancier verantwoordelijk is. De rest doe je dan bij voorkeur met containers of zelfs functions (FaaS – Functions as a Service) waarbij je helemaal geen verantwoordelijkheid hebt voor infrastructuur.

Er zijn dan ook referentie architecturen voor applicaties in de cloud. “Best practices” waarvan het zinvol is die te volgen. Waarom zou je het wiel gaan uitvinden als het er al is? Natuurlijk zijn deze referentie architecturen er voor verschillende typen applicaties. Gebruik je daarnaast het Well Architected Framework en Well Architected Reviews, dan ben je goed (professioneel) op weg.

Standaard is sneller

Met al deze “Best Practices” in de cloud zijn we aardig op weg gebruik te maken van standaard services, standaard design en een standaard manier om zaken aan te pakken. Is dat erg dan? Nee helemaal niet, ik ben er groot voorstander van. Ga maar na, je pakt het optimaal aan, gebruikt optimale design (patterns) en het ontwerp is door iedereen te begrijpen, want de referentie architectuur is leidend. Daar waar IT graag telkens het wiel wil uitvinden, gaat het zich nu langzaam conformeren aan een standaard manier van oplossingen bouwen en beheren. Dit is toch veel professioneler, is het daarmee het “Grote standaardisatie feestje”?

Want wat was ook weer het voordeel van kwaliteitssystemen en standaardisatie? Oh ja versnelling en het verlagen van complexiteit. Naar mijn stellige overtuiging is dit dan ook de grootste toegevoegde waarde van cloud, het versnelt ons en laat het daar nu net om gaan.

Vertragen om te versnellen

Versnelling en complexiteit, daar hebben we het over..

Eerder schreef ik al over het versnellen van onze maatschappij. Soms heb ik alleen het idee dat we in het IT vak graag telkens het wiel opnieuw uitvinden. Ieder project zien we graag als leeg vel papier waarop we een mooie, nieuwe tekening mogen maken. Het liefste gaan dan iets gebruiken dat we net hebben ontdekt, aan de slag met ons laatste speeltje zal ik maar zeggen. Ik zou een lans willen breken voor hergebruik en standaardisatie van software. Er is immers een goed argument voor.

Leren van Toyota

De kwaliteit van Toyota auto’s is legendarisch. Dat is niet uit de lucht komen vallen. Na de tweede wereld oorlog moest Japan herstellen, het land, de economie, alles eigenlijk. Er was veel invloed vanuit America hierop. Zo werd de Deming cirkel (Do, Plan, Act, Check) van W. Edwards Deming geïntroduceerd. Tot dan toe waren Japanse producten eerder goedkoop dan van goede kwaliteit. Maar dat veranderde snel. Kaizen (Japans voor improvement) werd een leidend principe. Dit principe werd door Toyota omarmd en de kwaliteit werd snel beter en beter. Het werd ook wel “The Toyota Way” genoemd, of “Lean Manufacturing“. Maar wat is dat dan eigenlijk en waarom werkt het?

Fix problemen zo snel mogelijk

In een productieproces, vraagt een fout gemaakt in stap een, gemiddeld 10 keer meer effort om in stap 2 te fixen. Het probleem is eigenlijk nog veel groter, want die effort kan je niet gebruiken voor productie. Als je dat eenmaal duidelijk is, snap je dat je problemen zo snel mogelijk en zo vroeg mogelijk in een proces moet identificeren en op lossen. Kortom, fouten vertragen je productieproces. Complexiteit vergroot de kans op fouten en dat wil je daarom dus voorkomen. Een kwaliteitssysteem en standaardisatie helpen je om deze complexiteit te verlagen en daardoor fouten te voorkomen en als resultaat te versnellen. Ik denk daarom dat het bestaansrecht van kwaliteitssystemen gelegen ligt in versnellen.

Versnellen in de IT

Mij lijkt dat we in ons “IT vak” lering kunnen trekken uit wat de automotive ons hier voorhoudt. Het verklaart mij waarom standaardisatie zo belangrijk is. Het is dan ook de “echte” reden waarom we SaaS over PaaS over IaaS kiezen, waarom de gang naar de cloud zinvol is en waarom IaC (Infrastructure as Code) zinvol is. Standaardisatie verlaagd complexiteit en dat gaat ons versnellen. En dat is wat onze klanten willen en vragen. Voorspelbare resultaten tegen voorspelbare kosten.

Paradigmaverschuivingen door Cloud

Toen ik me (zo’n twee jaar geleden) ging verdiepen in Cloud Computing werd mij snel duidelijk dat ik er vooroordelen over had die niet met de werkelijkheid overeenkwamen. Zo dacht ik tot die tijd  bijvoorbeeld dat het duurder zou zijn dan on premise. En ook dat het alleen geschikt zou zijn voor webserver workloads. En dat het so-wie-so niet geschikt was voor enterprise workloads. Bovendien dacht ik dat Windows workloads op Azure en Linux workloads op AWS gedraaid moeten worden. Ik zag Cloud een beetje als hosting 2.0. Dit bleken vooroordelen omdat ze allemaal niet waar zijn. Nadat ik deze vooroordelen bij mijzelf had opgespoord en structureel verwijderd, werd de Cloud al veel aantrekkelijker.

Nog interessanter werd het toen ik de grote verschillen ontdekte tussen Cloud Computing en legacy IT. Deze verschillen zijn opmerkelijk en ik vind het serieuze paradigma verschuiving.

Dynamisch

Zo waren we gewend om workloads van voldoende hardware (capaciteit) te voorzien zodat klanten voldoende performance ervaren. Deze resources waren veelal ruimschoots voldoende. Te veel resources was geen probleem en bij een tekort aan resources kochten we hardware bij. Virtualisatie maakte dit proces eenvoudiger, maar niet fundamenteel anders. Maar, zowel “Under utilisation” als “Over utilisation” zijn beiden feitelijk verlies. In het eerste geval had ik meer resources gekocht dan nodig was en in het andere geval is de performance niet optimaal en raken mijn klanten ontevreden. Cloud stelt ons juist in staat resources dynamisch toe te wijzen en dus beide vormen van verlies te vermijden. Hiermee kan Cloud goedkoper zijn dan on premise. Het is aan ons om het slim in te richten.

Kosten

Het kiezen van de meest geschikte Cloud service (of combinatie van services) en het juist toepassen ervan is dus key. De consequentie hiervan is dat IT architecten, engineers en developers daarmee verantwoordelijk worden voor het kostenefficiënt zijn van de applicatie. Want was eerder een budgetaanvraag een managementbeslissing, nu zijn de kosten een gevolg van het ontwerp. Da applicatie moet niet gewoon functioneren, maar deze moet ook kostenefficiënt zijn. Kostenefficiëntie is hiermee een design criterium geworden. Amazon AWS heeft hiervoor een hulpmiddel, het: “Well Architected Framework”. Dit framework kent een 5 tal pilaren waarvan “Cost Efficiency” er een is. Development teams zouden er goed aan doen dit framework te gebruiken tijdens het ontwerp en bouwen van applicaties en omgevingen.

Capex versus Opex

Een andere verschuiving is dat kosten niet vooraf vallen (Capital Expenditures), maar achteraf vallen (Operational Expenditures). Dit, op het eerste gezicht, simpele verschil heeft verstrekkende gevolgen. Financiële bestuurders van bedrijven (en IT afdelingen) waren gewend jaarlijks budgetten te maken waarin de kosten voor het komende jaar ingeschat wordt. Dat werkt nu anders. Alle kosten komen achteraf en bovendien kunnen ze fluctueren als gevolg van het dynamisch toewijzen van resources. Maar hoe komen we dan in control van de kosten? De Cloud biedt gelukkig veel mogelijkheden hiervoor, zoals gedetailleerde overzichten van kosten van services, het kunnen isoleren van applicaties in een eigen AWS account en het kunnen instellen van budget alerts. Bestuurders zullen deze nieuwe mogelijkheden leren gebruiken. Ik ben ervan overtuigd dat zodra dat lukt, zij voor het eerst echt in control komen van IT kosten en zij ook niet anders meer willen.

Experimenteren

Er os nog een ingrijpende verandering als gevolg van de “Pay-as-You-go” methode. Experimenteren wordt eenvoudiger en goedkoper. Enterprise features (zoals bijvoorbeeld een Content Management Systeem – CDN) zijn beschikbaar, laagdrempelig en tijdelijk te gebruiken. Dit tijdelijke gebruik is erg  kostenefficiënt. Experimenteren wordt hierdoor gestimuleerd. De keerzijde ervan is dat je ook snel moet beslissen of een experiment geen succes wordt (“Fail fast”). Waar voorheen dure en tijdrovende pakketselecties werden gedaan, loont het zich nu kleine Proof of Concepts (PoC’s) te doen met alle versies van een applicatie die je maar overweegt. Wat niet naar wens werkt ruim je snel weer op.

Alles code

Voor infrastructuur engineers belooft Cloud ook een behoorlijke verandering te zijn. Waar we ons voorheen konden profileren met kennis van hardware en appliances, willen bedrijven nu standaardiseren op native Cloud services. In de meeste gevallen is dit efficiënter en daardoor kosteneffectiever. Bovendien bouwen we de infrastructuur middels code en templates. Infrastructuur wordt code en daarbij adopteren we de werkwijze van developers met bijvoorbeeld CI/CD pipelines en code repositories.

IT feestje

Zoals uit de voorgaande paradigmaverschuivingen blijkt veranderd er toch wel veel in vergelijk met hoe we tot nu toe te werk gingen. De grootste en belangrijkste paradigma verschuiving is naar mijn idee dat Cloud iets voor de gehele organisatie is.

Amazon AWS heeft inmiddels de ervaring dat bij bedrijven die Cloud zien als een “IT feestje” het geen succes wordt. De veranderingen raken immers  alle geledingen van de organisatie, of dat nu de IT afdeling zelf is, HR, financiën of de business. Het is daarom doorslaggevend of we in staat zijn de gehele organisatie te betrekken in het uitnutten van Cloud. Ook hiervoor heeft Amazon AWS hulpmiddelen. Zo is er het “Cloud Adoption Framework” (CAF). In de CAF worden technisch en organisatorische gezichtspunten gebruikt om de obstakels voor Cloud adoptie in kaart te brengen. Hiervoor worden alle stakeholders betrokken en kan bijvoorbeeld gebruik worden gemaakt van de “Cloud Discovery Workshop” om een eerste start te maken met de CAF.

IT 2.0

Mijn vooroordelen over Cloud ben ik inmiddels wel kwijt, maar ik heb er paradigmaverschuivingen voor terug gekregen. Deze verschuivingen maken Cloud voor mij juist extra interessant omdat het aspect “Organisatie” veel prominenter meedoet en dat vond ik altijd al belangrijk. Zo zullen de IT en de business nu wel moeten samenwerken. Dat is iets dat mij al jaren verstandig leek. Zonder deze samenwerking wordt het geen succes. Dit is voor veel mensen ook niet nieuw, maar nu is het echt noodzaak geworden, helemaal bezien in het licht van “Digital Transformation” (https://aws.amazon.com/government-education/digital-transformation/). Gelukkig biedt Amazon AWS hier ook hulpmiddelen, zoals het “Cloud Adoption Framework” (https://aws.amazon.com/professional-services/CAF/getstarted/)  (en de bijbehorende “Cloud Discovery Workshop”) en het “Well Architected Framework” (https://aws.amazon.com/architecture/well-architected/). Voor mij wordt de IT hiermee met sprongen interessanter.